Category Archives: polyamory movement

4 Σημειώσεις για τη μονογαμία, την πολυσυντροφικότητα και την ελεύθερη βούληση (ή γιατί χρειαζόμαστε ένα κίνημα σεξουαλικού διαφωτισμού)

RA

1)Το να θέλω να είμαι πολυσυντροφικός δε σημαίνει ότι δεν νοιάζομαι ή δεν αγαπώ αρκετά τους συντρόφους μου , ούτε ότι φοβάμαι τη δέσμευση. Το να πει κάποιος/α ότι δεν αντέχει συναισθηματικά να σας βλέπει με άλλα άτομα είναι δικαίωμά του. Το να σας εκφράζει υποθέσεις (δε με νοιάζεσαι όσο εγώ,κλπ) για τα δικά σας συναισθήματα επειδή θέλετε να βλέπετε και άλλα άτομα είναι κακοποιητικό και χειριστικό. Το να έχει κάποιος/α την απαίτηση επειδή είναι μονογαμικός/η να μη βλέπει ο σύντροφός του άλλα άτομα είναι ισάξιο με το να έχει την απαίτηση ο κολλητός σας να μην έχετε άλλους φίλους ή να μην τρώτε μπάμιες γιατί δεν του αρέσουν. Το ότι δε μας φαίνεται το ίδιο παράλογο έχει να κάνει με το ότι μεγαλώνουμε σε μια κοινωνία που προωθεί την υποχρεωτική μονογαμία (πακέτο με το λεγόμενο κέρατο) ως κανονικότητα. Μπορεί ένας πολυσυντροφικός να φοβάται τη δέσμευση; Φυσικά. Όπως και ένας μονογαμικός. Αλλά αυτό δεν προκύπτει από το ότι είναι πολυσυντροφικός ή μονογαμικός.

2)Η ζήλια δεν είναι ένδειξη αγάπης είναι ένδειξη ανασφάλειας. Δεν ζηλεύουμε την πράξη του συντρόφου μας. Κάνουμε διάφορες ερμηνείες της πράξης αυτής μειωτικές για τον εαυτό μας και ζηλεύουμε με βάση αυτές. Για παράδειγμα: Πήγε με άλλη ΆΡΑ δε με αγαπά πια, Πήγε με άλλον ΆΡΑ δεν την καλύπτω αρκετά, κλπ. Το συμπέρασμα αυτό είναι συνήθως αυθαίρετο. Οι πολυσυντροφικοί ζηλεύουν; Βεβαίως. Αλλά δε βαφτίζουν τη ζήλια αγάπη. Αναλύουν τα συναισθήματα τους, τα συζητάνε και προσπαθούν να περιορίζουν τις αυθαίρετες ερμηνείες των πράξεων των συντρόφων τους και να χαίρονται με τη χαρά τους.

3)Η μονογαμία, η πολυσυντροφικότητα και όλα τα ενδιάμεσα είναι επιλογές. Όμως οι επιλογές μας δεν γίνονται σε κενό. Γίνονται σε μια κοινωνία η οποία προωθεί τη μονογαμία παντού. Μέσα από τον πολιτισμό, τη θρησκεία, την εκπαίδευση ακόμα και τις νομοθετικές διακρίσεις (οι πολυσυντροφικοί δεν είναι ίσοι απέναντι στο νόμο με τους μονογαμικούς αφού δεν μπορούν να προχωρήσουν ούτε σε γάμο, ούτε καν σε σύμφωνο συμβίωσης με τους συντρόφους τους). Σε πολυγαμικές κοινωνίες οι περισσότεροι άνθρωποι επέλεγαν την πολυγαμία. Τώρα γιατί επιλέγουν τη μονογαμία; Είναι προφανές ότι οι κοινωνικές δομές διαμορφώνουν το χαρακτήρα των ατόμων σε τέτοιο βαθμό ώστε η “ατομική επιλογή” να μην είναι ποτέ απλά ατομική επιλογή. Σε αντίθεση με τους μύθους του φιλελευθερισμού οι κοινωνίες ποτέ δεν ήταν ένα άθροισμα ατόμων. Η κοινωνία προηγείται του ατόμου και το διαμορφώνει. Ακόμα και οι ιδέες ενάντια σε μια κοινωνία είναι διαμορφωμένες με τα δικά της υλικά. Ο αγώνας για ελευθερία και ισονομία ανεξάρτητα από φύλο, φυλή, τάξη και σεξουαλικό προσανατολισμό πρέπει να συμβαδίζει με τον αγώνα για αλλαγή των κοινωνικών δομών αλλιώς είναι καταδικασμένος να πέφτει σε τοίχο

4)Το αυθόρμητο τις περισσότερες φορές είναι η ορμή του εαυτού να αναπαράγει τις εκάστοτε κυρίαρχες νόρμες που έχει εσωτερικεύσει ως φυσικές και αυτονόητες. Η συζήτηση για το τι είναι φυσικό (έμφυτο) και τι όχι δεν έχει και πολύ νόημα. Ο άνθρωπος είναι το μόνο ζώο που όταν ερωτεύεται γράφει ποιήματα. Ακόμα και αν υπάρχει κάποια φύση πρώτον είναι πολύ δύσκολο να τη γνωρίζουμε και δεύτερον έχει αποδειχθεί ότι όταν σε βάθος γενεών αν οι κοινωνικές συνθήκες είναι διαφορετικές αλλάζει και ο γενετικός κώδικας επομένως το θέμα δεν είναι να βρούμε ποια είναι η “πραγματική μας φύση” αλλά να αποφασίσουμε τι επιθυμούμε να κάνουμε. Απέναντι στις μονογαμικές κοινωνικές δομές χρειαζόμαστε άλλες δομές που θα προωθούν τις εναλλακτικές μορφές ερωτισμού, τη σεξουαλική διαπαιδαγώγηση, τον ελεύθερο έρωτα, το παιχνίδι και την πολυσυντροφικότητα. Ένα κίνημα πολυσυντροφικού διαφωτισμού που θα αγνοηθεί, θα λοιδορηθεί, θα πολεμηθεί, θα σταθεί όρθιο και θα νικήσει

Advertisements

Οι εναλλακτικές μορφές οικογένειας, το κράτος και τα κινήματα

Η ομάδα ανοικτές σχέσεις διοργανώνει αυτήν την Πέμπτη ανοικτή εκδήλωση-συζήτηση στα Εξάρχεια για τις εναλλακτικές μορφές οικογένειας. Ακολουθεί η αναλυτική περιγραφή της εκδήλωσης:

image

«Μπορούμε να χτίσουμε τις σχέσεις και τις οικογένειές μας σύμφωνα με τις δικές μας ανάγκες, έξω από τα κυρίαρχα πρότυπα; Ποια είναι τα εμπόδια που θέτει η νομοθεσία και το κράτος; Πώς μπορούν τα κινήματα να διεκδικήσουν θεσμικές και κοινωνικές αλλαγές; Ελάτε κοντά μας να συζητήσουμε για πολύχρωμες, πολυσυντροφικές και άλλες εναλλακτικές οικογένειες. Θα δούμε ποια θετικά βήματα έχουν γίνει ως τώρα και ποιες είναι οι προοπτικές για το μέλλον. Είσοδος ελεύθερη. Σας περιμένουμε!

Θα μιλήσουν οι
Σπύρος Ψ., συγγραφέας και ακτιβιστής
Ραλλία από τις «Οικογένειες Ουράνιο Τόξο»
Λίζα Αστερίου από την ομάδα «Ανοιχτές σχέσεις»

Στην εκδήλωση θα διατίθεται το συλλογικό βιβλίο Δώδεκα Ερωτικές Διαδρομές, που διερευνά ποικίλες μορφές ερωτικών και συντροφικών σχέσεων, καθώς και τις κοινωνικοπολιτικές προεκτάσεις τους».

Πέμπτη, 20 Ιουλίου στις 8 μ.μ

Bar Locomotiva Σολωμού και Μπόταση, Εξάρχεια

Το event στο Facebook: https://www.facebook.com/events/121325541816134/?acontext=%7B%22ref%22%3A%223%22%2C%22ref_newsfeed_story_type%22%3A%22regular%22%2C%22feed_story_type%22%3A%22117%22%2C%22action_history%22%3A%22null%22%7D


5ο Φεστιβάλ Σεξουαλικότητας***5-6-7 Μαϊου 2017

sexuality fest no 5
Για πέμπτη χρονιά το φεστιβάλ Σεξουαλικότητας λαμβάνει χώρα στη Σχολή Θετικών Επιστημών του ΑΠΘ. Αυτή τη χρονιά με αρκετές ταινίες που έχουν θέμα την πολυσυντροφικότητα αλλά και μια εκδήλωση για αυτό το θέμα το Σάββατο 6/5 18:45 : «Ημερολόγια πολυσυντροφικότητας
Ένα μοίρασμα ιστοριών τριυγαριών και άλλων μπερδεμάτων»
Αναλυτικά το κάλεσμα και το πρόγραμμα του Φεστιβάλ:
Έρχεται πάλι Φεστιβάλ! Ένα τριήμερο συνάντησης σε μια Σ.Θ.Ε. που όλ@ μαζί θα μεταμορφώσουμε!

Σας περιμένουμε!
Το πρόγραμμα του Φεστιβάλ ακολουθεί:

Παρασκευή 5/5

18:00 Προβολή του ντοκυμαντέρ «Πουλιά στο βάλτο» 104’
Τα πουλιά στο Βάλτο είναι το πρώτο μέρος μιας τριλογίας και αναφέρεται στη συμμετοχή και στην προσφορά των γυναικών στον αγώνα κατά τη διάρκεια της Κατοχής, στις πόλεις αλλά και στα βουνά, καθώς και στα βασανιστήρια που υπέστησαν.

20:00 Γυναίκες στην αντίσταση, συζήτηση – εκδήλωση
Παρουσίαση υλικού για τη συμμετοχή των γυναικών στην Αντίσταση, κατά την διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και συζήτηση μεταξύ μας

21:30 Προβολή της ταινίας «Las libertarias» 125’
Κινηματογραφική απεικόνιση του αγώνα της οργάνωσης «Mujeres Libres»/«Ελεύθερες Γυναίκες» κατά την διάρκεια του Ισπανικού Εμφύλιου πολέμου.

23:00 Πάρτι για όλες, όλους και όλ@. Ελάτε να καταπλήξετε και να καταπληχθείτε.

Σάββατο 6/5

16:30 Προβολής της ταινίας «Sex of angels» 106’
Μια ιστορία ανακάλυψης και επαναπροσδιορισμού της αγάπης μεταξύ τριών ανθρώπων.

17:00-21.00 «Το σεξ ως νόρμα». Ζητήματα καταπίεσης της σεξουαλικότητας και του φύλου μέσα το θέατρο – εικόνα
Βιωματικό εργαστήριο με την ομάδα θεάτρου του/ης καταπιεσμένου/ης Solocryo

18:45 Ημερολόγια πολυσυντροφικότητας
Ένα μοίρασμα ιστοριών τριυγαριών και άλλων μπερδεμάτων

21.30 Προβολή της ταινίας «Shortbus» 102’
Μια ομάδα νεοϋρκέζων συναντιούνται σε ένα υπόγειο «σαλόνι». Ο συνδυασμός της τέχνης, της μουσικής της πολιτικής και της αμαρτίας σε ένα ρομαντικο – σεξουαλικό περιβάλλον αποτελεί ένα τρόπο απελευθέρωσης και υπέρβασης των «προβλημάτων» της ερωτικής ζωής τους.

21:30 Χορεύοντας tango αλλιώς
Βραδιά χορού με τη Μαριάννα Τσακίρη

Κυριακή 7/5

13:00 Παραμύθια από την queerοχώρα
Ανάγνωση παραμυθιών κάτω από το δέντρο

16:00-19.00 Σύγκρουση επιθυμιών στις ερωτικές σχέσεις
Βιωματική συνάντηση με την Ιωάννα Γκιουλέ

15:00 Προβολή του ντοκυμαντέρ «Καλιαρντά» 58’
Ένα ντοκυμαντέρ για την χαρακτηριστική διάλεκτο που αναπτύχθηκε στους ΛΟΑΤΚΙΑ κύκλους της Ελλάδας από τα χρόνια του ‘40

18:15 Παράξενο που βρίσκει το κουράγιο και ανθίζει
Αφιέρωμα στο Ντίνο Χριστιανόπουλο

21:30 Προβολή της ταινίας «Eastern boys» 128’
Πώς μια ερωτική σχέση μετατρέπεται σε σχέση πατρικής αγάπης

22:00 Συνάντηση πλασμάτων, μουσικών και ποιημάτων
Φέρνουμε όργανα, μουσικές και ποιήματα που μας αρέσουν

■ Οι ταινίες και τα ντοκυμαντέρ θα προβληθούν στο υπόγειο της ΣΘΕ στο αμφιθέατρο Α11
■ Οι εκδηλώσεις θα πραγματοποιηθούν στο υπόγειο της ΣΘΕ στο αμφιθέατρο Α11
■ Τα βιωματικά εργαστήρια θα διεξαχθούν στον 1ο όροφο της ΣΘΕ
■ Απαραίτητη προϋπόθεση για τη συμμετοχή στα βιωματικά εργαστήρια είναι η αποστολή email στο seuxalityfestival@hotmail.gr
■ Το πάρτι της Παρασκευής θα πραγματοποιηθεί στο ισόγειο της ΣΘΕ

Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφτείτε το ιστολόγιο του Φεστιβάλ Σεξουαλικότητας
sexualityfest.wordpress.com ή στείλτε μας email στο sexualityfestival@hotmail.gr .


Ανοιχτή Συζήτηση με θέμα την Πολυσυντροφικότητα

imagesD9U9Z8N6

«Αυτή την Κυριακή σας περιμένουμε να ανταλλάξουμε απόψεις και να γνωρίσουμε μια διαφορετική οπτική πάνω στην δημιουργία και τη σύναψη των ανθρωπίνων σχέσεων, που ξεφεύγουν από τα προκαθορισμένα και συντηρητικά κοινωνικά στερεότυπα».

Με αυτό το κείμενο το αυτο-οργανωμένο Patras pride καλεί σε Ανοιχτή Συζήτηση με θέμα την Πολυσυντροφικότητα στο  Κοινωνικο Κεντρο Πάτρας(Κορίνθου 139 και Καρόλου) αυτή την Κυριακή 2/4 στις 7μ.μ.

Καλή αρχή πολυσυντρόφια!

Το event στο  Facebook: https://www.facebook.com/events/1170791829714055/


DO YOU BELIEVE IN UNICORNS?

Ένα αγγλόφωνο ντοκιμαντέρ του Vice για μια πολυσυντροφική κίνηση ανθρώπινων μονόκερων μέσα στη μητρόπολη του Λονδίνου που αλίευσε το νεοσύστατο εργαστήρι ηδονισμού: Hedonism.Lab

Απολαύστε το: Όταν o Shaft, ένας χαρισματικός πρώην αλκοολικός, πήγε στο φεστιβάλ του Burning Man βίωσε μια εμπειρία που του άλλαξε τη ζωή και αποφάσισε ότι στην πραγματικότητα είναι μονόκερος. Επειδή δεν ήταν πλέον σε θέση να αντιμετωπίσει την μονοτονία της δουλειάς και της ζωής στον πραγματικό κόσμο, αποφάσισε να σχηματίσει μια πολυσυντροφική και ηδονιστική κίνηση με άλλους ομοϊδεάτες τους μονόκερους. Φορώντας κέρατα πασπαλισμένα με glitter και καλπάζοντας στους δρόμους του Λονδίνου, οι μονόκεροι έχουν βαλθεί να δημιουργήσουν μια ουτοπία του ελεύθερου έρωτα!

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


Εκδήλωση-Συζήτηση: «Δώδεκα Ερωτικές Διαδρομές»

aeb7f-12-erotikes-diadromes

Το βιβλίο «Δώδεκα Ερωτικές Διαδρομές» το έχουμε ήδη παρουσιάσει από αυτό το μπλογκ. Τη Δευτέρα 19/12  στα Εξάρχεια θα συζητήσουν με αφορμή το βιβλίο μεταξύ άλλων και για τον έρωτα, τις ανοικτές σχέσεις και την πολυσυντροφικότητα τρεις από τους συγγραφείς του και ο Λύο Καλοβυρνάς, σύμβουλος ψυχικής υγείας, συγγραφέας και μεταφραστής. Αναλυτικά το κάλεσμα στην εκδήλωση έχει ως εξής:

«Εν όψει των εορτών, οργανώνουμε μια όμορφη βραδιά με θέμα τον έρωτα. Ο Σπυρος Ψ., η Prem Amodini και η Λίζα Αστερίου, τρεις από τους συγγραφείς του βιβλίου «Δώδεκα Ερωτικές Διαδρομές», θα είναι εκεί για να καταθέσουν απόψεις, εμπειρίες και προβληματισμούς, αμφισβητώντας τα κοινωνικά πρότυπα και νόρμες. Κοντά μας θα είναι και ο Λύο Καλοβυρνάς, σύμβουλος ψυχικής υγείας, συγγραφέας και μεταφραστής.

Τι είναι οι «Δώδεκα Ερωτικές Διαδρομές»;

Δώδεκα ασυνήθιστες διαδρομές στο σημερινό ερωτικό τοπίο, που άλλοτε παίρνουν τη μορφή του δοκιμίου κι άλλοτε μετουσιώνονται σε διήγημα ή θεατρικό έργο. Συνθέτουν ένα ψηφιδωτό εμπειριών, συναισθημάτων και κοινωνικών προβληματισμών μοναδικό για τα ελληνικά δεδομένα. Μας ταξιδεύουν στα βιώματα και τις αισθήσεις σύγχρονων γυναικών και ανδρών με ποικίλους σεξουαλικούς προσανατολισμούς. Μια μύηση στο εσωτερικό τοπίο ανθρώπων που τολμούν να σκέφτονται και να ερωτεύονται έξω από τα καλούπια της κοινωνίας!»

Πότε;

Δευτέρα 19/12 7:30μμ

Που;

Locomotiva

Σολωμού και Μπόταση 7, Εξάρχεια · Αθήνα, Αθήνα

Πολυσυντροφικότητα: τάση ή εξέλιξη;

Αναδημοσιεύουμε εδώ τη συνέντευξη της ακτιβίστριας και συγγραφέως Λίζας Αστερίου στο AthensView για το θέμα της πολυσυντροφικότητας. Τι είναι; Μια νέα τάση ή εξέλιξη των σχέσεων; 
 
 
 
 
*Η Λίζα Αστερίου είναι μία από τους συγγραφείς του βιβλίου
Δώδεκα ερωτικές διαδρομές
 
 
 
Τι είναι η πολυσυντροφικότητα;
Είναι το να διατηρείς σταθερές ερωτικές σχέσεις και όχι ευκαιριακές με δύο ή περισσότερα άτομα με γνώση, ειλικρίνεια και συναίνεση.
Πότε συνειδητοποίησες ότι σε εκφράζει η πολυσυντροφικότητα;
Προσωπικά για μένα η συνειδητοποίηση ήρθε σε πολύ νεαρή ηλικία ήδη από την εφηβεία μου από τα 13 μου χρόνια. Πάντοτε είχα την αίσθηση ότι οι άνθρωποι πρέπει να είναι ελεύθεροι. Όπως εκτιμάμε την ελευθερία σε κάθε τομέα της ζωής έτσι και στον ερωτικό τομέα. Ποτέ δεν κατάλαβα γιατί υπάρχει η καταπίεση, η ζήλια και η κτητικότητα στις σχέσεις. Εμένα μου ήταν πάντα ξένες αυτές οι έννοιες.
Στις πολυσυντροφικές σχέσεις δεν μπορεί να υπάρχει το συναίσθημα της ζήλιας και της κτητικότητας;
Ναι, σαφώς και υπάρχει. Αλλά μην ξεχνάμε ότι όλοι σ’ αυτή την κοινωνία μεγαλώσαμε. Δηλαδή από μικρά παιδάκια μας μαθαίνουν το παραμύθι με τον πρίγκιπα και την πριγκίπισσα. Άρα μας καλλιεργούν το αίσθημα της κτητικότητας και της ζήλιας. Αυτό είναι όμως κάτι που κανείς μπορεί να το διαχειριστεί και να το αλλάξει. Υπάρχουν κάποια απειροελάχιστα άτομα, όπως εγώ, που δεν αισθάνονται τη ζήλια. Όλοι οι άνθρωποι έχουμε ευχάριστα και δυσάρεστα συναισθήματα – το θέμα είναι πως τα διαχειριζόμαστε. Αν κοιτάξουμε στην παιδική μας ηλικία, μπορεί να ανακαλύψουμε ότι κουβαλάμε πολλές ανασφάλειες, θέματα αυτοεκτίμησης ή άλλα ψυχολογικά προβλήματα.
Τα συναισθήματα τα παράγει ο εγκέφαλος μας με ένα τρόπο αυτόματο οπότε δεν μπορούμε να τα ελέγξουμε. Με το να λέω ότι ελέγχω τα συναισθήματα μου εννοώ ότι τα καταπιέζω. Και με το να τα καταπιέζω κάθε φορά θα γίνονται χειρότερα. Γι αυτό μιλάμε για διαχείριση των συναισθημάτων και όχι για έλεγχο.
 
Πρακτικά πως εφαρμόζεται στη ζωή σου η πολυσυντροφικότητα;
Δεν είναι κάτι εύκολο να το εφαρμόσει κανείς, μην ξεχνάς ότι μιλάμε για μία έννοια που είναι άγνωστη για τον περισσότερο κόσμο και ακόμα άνθρωποι που τη ξέρουν θεωρητικά δεν σημαίνει ότι μπορούν να το εφαρμόσουν και στην πράξη. Άρα αν θα μπορέσεις να δημιουργήσεις πολυσυντροφικές σχέσεις έχει να κάνει και με τους άλλους ανθρώπους. Υπάρχουν πολλά είδη πολυσυντροφικών σχέσεων και αυτό είναι το θετικό. Εξαρτάται από το κάθε άνθρωπο ποιο είδος θα επιλέξει. Εγώ προσωπικά επιλέγω το στυλ της ανεξάρτητης πολυσυντροφικότητας (solo polyamory). Zω την ζωή μου ανεξάρτητα και διατηρώ παράλληλες ερωτικές σχέσεις με ειλικρίνεια. Υπάρχει και η σχεσιακή αναρχία (relationship anarchy), που επίσης με ενδιαφέρει, είναι ένα παρακλάδι της πολυσυντροφικότητας. Η βασική αρχή της σχεσιακής αναρχίας είναι ότι δεν με ενδιαφέρει κανένας κανόνας της κοινωνίας, δεν βάζουμε τις σχέσεις μας σε κανένα κοινωνικό καλούπι και δεν ιεραρχούμε τις ερωτικές σχέσεις ως κάτι ανώτερο απ’ όλες τις άλλες σχέσεις.
 
Πώς το εκλαμβάνει η ελληνική κοινωνία;
Το κακό με την ελληνική κοινωνία είναι ότι είναι βαθιά υποκριτική. Πολύ πιο εύκολα οι άνθρωποι αποδέχονται τις κρυφές ερωτικές σχέσεις παρά την ειλικρίνεια. Θέλει πολύ δουλειά και προσπάθεια να αλλάξει αυτή η νοοτροπία.
 
Εσύ ζηλεύεις;
Για μένα η ζήλια δεν είναι καν συναίσθημα, είναι μια συναισθηματική κατάσταση που έχει κοινωνικά αίτια. Ζούμε σε μια κοινωνία που μας έχει μάθει να φοβόμαστε, να αντιμετωπίζουμε αρνητικά καθετί που βρίσκεται έξω από τα όρια της μονογαμίας, έχουμε μια αυτόματη αρνητική αντίδραση σε οτιδήποτε είναι έξω από αυτό το πρότυπο σαν να είναι κάτι που μας απειλεί. Εγώ προτιμώ αυτό να το ονομάζω εσωτερικευμένη πολυφοβία, όπως το ίδιο συμβαίνει και με την ομοφοβία και την τρανσφοβία. Πίσω από την ζήλια συνήθως κρύβεται ανασφάλεια και φόβος μήπως ο σύντροφός μου φύγει ή με παραμελήσει. Όλα αυτά είναι φόβοι είτε βάσιμοι είτε αβάσιμοι, αυτό εξαρτάται.
 
Γιατί η κοινωνία έχει την ανάγκη να προωθεί ένα μονογαμικό πρότυπο;
Εδώ θα πρέπει να πάμε πολύ πίσω στο χρόνο. Κάθε κοινωνία παράγει τα δικά της πρότυπα σχέσεων και αφού τα παράγει τα παρουσιάζει ως ανθρώπινη φύση. Οι σχέσεις είναι δημιούργημα της κοινωνίας, όχι μόνο των ατόμων. Ακόμη και τώρα πόσες κοινωνίες έχουν μονογαμικές σχέσεις; Οι περισσότερες δεν έχουν και αν πάμε πίσω στο χρόνο θα διαπιστώσουμε ότι στο μεγαλύτερο μέρος της ανθρώπινης ύπαρξης πάνω στο πλανήτη ο κανόνας δεν ήταν η μονογαμία αλλά η ελευθερία στις σχέσεις. Αυτό το ξέρουμε από τα ανθρωπολογικά ευρήματα, Υπάρχουν φυλές πάνω στο πλανήτη που ζουν πιο ελεύθερα σε σχέση με το δικό μας κόσμο. Όταν ο άνθρωπος απομακρύνθηκε από τον τρόπο ζωής του κυνηγού-τροφοσυλλέκτη και δημιούργησε σταθερούς τόπους κατοικίας, αναπτύχθηκε η έννοια της ατομικής ιδιοκτησίας. Τότε μπήκε το ερώτημα ποιος θα πάρει την περιουσία μετά το θάνατο του ιδιοκτήτη. Εκεί μπήκε και η έννοια του να έχω το δικό μου παιδί ως κληρονόμο. Εκείνες τις εποχές, ο μόνος τρόπος να εξασφαλίσει κανείς ότι το παιδί είναι δικό του ήταν να περιορίσει την σεξουαλική ζωή της γυναικάς σου.
 
Η πολυσυντροφικότητα είναι αδυναμία να δοθείς σε έναν άνθρωπο;
Εξαρτάται το τι σημαίνει να δοθείς. Εδώ μπαίνει το μεγάλο ερώτημα τι είναι η αφοσίωση και η αποκλειστικότητα και αν πάνε μαζί. Εμείς θεωρούμε ότι δεν πάνε κατ’ ανάγκη μαζί. Η αφοσίωση έχει να κάνει με το πως λειτουργεί η σχέση μεταξύ δύο ή περισσότερων ανθρώπων. Δεν είμαστε κατά της μονογαμίας εφόσον είναι επιλογή, υπάρχουν άνθρωποι που μπορούν να βιώσουν το συναίσθημα της αγάπης με δύο ή και παραπάνω άτομα.
 
Υπάρχει νομική αναγνώριση;
Αυτό είναι ένα μεγάλο και πολύ ενδιαφέρον θέμα, γιατί πλέον υπάρχουν πολλές φωνές στο εξωτερικό που διεκδικούν ίσα δικαιώματα όπως δύο άτομα έχουν πρόσβαση στο γάμο ή στο σύμφωνο συμβίωσης και την παιδοθεσία τα ίδια δικαιώματα θέλουμε να έχουνε όλοι οι άνθρωποι που είναι πολυσυντροφικοί. Θέλουμε δηλαδή την σχέση τους να μπορούν να την κατοχυρώσουν και νομικά. Η νομική κατοχύρωση μπορεί να παίξει τεράστιο ρόλο ειδικά όταν υπάρχουν παιδιά γιατί στο εξωτερικό υπάρχουν χιλιάδες πολυσυντροφικές οικογένειες και δυστυχώς είναι έκθετες σε κάθε είδους κακόβουλη επίθεση επειδή αυτός ο τρόπος ζωής είναι αντισυμβατικός και στιγματισμένος από την κοινωνία. Μπορεί ο καθένας να κάνει καταγγελία για παιδική κακοποίηση με κίνδυνο να χάσουν την κηδεμονία. Στις Η.Π.Α και στο Καναδά υπήρχαν νόμοι που απαγόρευαν ακόμα και την συγκατοίκηση τριών ή περισσότερων ατόμων. Σήμερα υπάρχουν ευνοϊκότεροι νόμοι. Στη Βραζιλία όταν ψηφίστηκε το σύμφωνο συμβίωσης για τα ομόφυλα ζευγάρια, κάποιες πολυσυντροφικές οικογένειες το χρησιμοποίησαν για την νομική αναγνώριση τους.
 
Ένα παιδί πως μεγαλώνει σε ένα πολυσυντροφικό περιβάλλον;
Μια χαρά μεγαλώνει. Το θέμα δεν είναι αν οι γονείς είναι τρεις ή τέσσερις, το θέμα είναι να είναι ικανοί να δώσουν στο παιδί αυτό που χρειάζεται, να ικανοποιήσουν τις υλικές και συναισθηματικές του ανάγκες. Μια πολυσυντροφική οικογένεια μπορεί να είναι εξίσου ή και περισσότερο λειτουργική σε σχέση με μια συμβατική. Το πρόβλημα δεν είναι οι πολυσυντροφικές οικογένειες αλλά η εχθρική στάση της κοινωνίας.
 
Στην Ελλάδα από πότε υπάρχει αυτός ο όρος;
Ο όρος μπορεί να είναι καινούριος αλλά οι ανοιχτές σχέσεις υπήρχαν ήδη από την δεκαετία του ’70 με την μορφή του ελεύθερου έρωτα. Υπήρχαν ακόμα και προσπάθειες δημιουργίας κοινοβίων.
 
Αν γνωρίσεις ένα άτομο που σε ενδιαφέρει ερωτικά αλλά είναι μονογαμικός είναι λόγος να τον απορρίψεις;
Οι πιθανότητες είναι αυτός να με απορρίψει (γέλια). Υπάρχουν όμως άνθρωποι που είναι μονογαμικοί αλλά αποδέχονται την ανάγκη των συντρόφων τους να διατηρούν πολυσυντροφικές σχέσεις.
 
Πιστεύεις ότι η πολυσυντροφικότητα εφαρμόζεται περισσότερο στα ετερόφυλα ή ομόφυλα άτομα;
Οι σχέσεις μεταξύ ανδρών είναι πιο ανοιχτές, πολυσυντροφικές ή μη. Τα τελευταία χρόνια στις ετερόφυλες σχέσεις υπάρχει ένα άνοιγμα με την μορφή του swinging. Αυτό δεν είναι πολυσυντροφικότητα αλλά είναι μια μορφή ανοιχτής σχέσης. Υπάρχουν όμως άνθρωποι που είναι μονογαμικοί αλλά αποδέχονται την ανάγκη των συντρόφων τους να διατηρούν πολυσυντροφικές σχέσεις. Οπότε πέρασαν από το καθαρά σεξουαλικό κομμάτι στην πολυσυντροφικότητα.
 
Ποια είναι τα προβλήματα που μπορούν να προκύψουν σε μια πολυσυντροφική σχέση έναντι μιας μονογαμικής;
Η διαχείριση του χρόνου είναι ένα πολύ μεγάλο ζήτημα. Μπορεί να υπάρχει απεριόριστη αγάπη αλλά όχι απεριόριστος χρόνος. Για παράδειγμα ο προγραμματισμός των διακοπών ή των ραντεβού μπορεί να είναι πρόβλημα. Σίγουρα χρειάζεται πολύ καλή επικοινωνία.
 
Τι βήματα μπορούν να γίνουν για να γίνει αποδεκτό από την ελληνική κοινωνία;
Χρειάζεται ακτιβισμός, ενημέρωση και δουλειά σε μεγαλύτερο βάθος. Η διεκδίκηση είναι ένας τρόπος για να δείξεις ότι υπάρχεις και είσαι φυσιολογικός. Η πολυσυντροφικότητα μπορεί να είναι ένας πολύ μοναχικός δρόμοςόταν ζεις σε μια εχθρική κοινωνία. Έχει σημασία να γνωρίσεις τους σωστούς ανθρώπους να ανταλλάξεις ιδέες και απόψεις.
 
 
Facebook:
Ανοιχτές σχέσεις https://www.facebook.com/anoixtes.sxeseis/
Πολυσυντροφικότητα/πολύχρωμο κίνημα https://www.facebook.com/groups/1482579828626580/

Ιστολόγια: polysyntrofikotita.wordpress.com, polyamorygr.wordpress.com
Email polyamorygr@yahoo.gr


5 μύθοι για την αγάπη, το σεξ, και τις σχέσεις που μας εμποδίζουν να αποδεχθούμε την πολυσυντροφικότητα

της  Sian Ferguson

imagesS42CI1C6
Κάθε φορά που λέω σε μονογαμικούς ανθρώπους ότι είμαι πολυσυντροφική, έρχομαι πάντα αντιμέτωπη με πολλή περιέργεια.

Ενώ οι άνθρωποι μερικές φορές αντιδρούν με προκατειλημμένο τρόπο,συχνά δέχομαι ερωτήσεις και συλλογισμούς με πολύ σεβασμό διατυπωμένους .

“Πώς λειτουργεί αυτό όμως;”

“Εάν ο σύντροφός σας δεν ζηλεύει, πώς ξέρετε ότι ενδιαφέρεται πραγματικά για σας;”

“Πώς θα λειτουργήσει  αυτό αν θέλετε να παντρευτείτε ή να κάνετε παιδιά;”

Όσο περισσότερες ερωτήσεις δέχομαι, τόσο περισσότερο συνειδητοποιώ ότι η κοινωνία μας έχει διδάξει πολλούς ετεροκανονικούς μύθους για την αγάπη.

Αυτοί οι μύθοι περιορίζουν την κατανόηση μας πάνω στις σχέσεις, και οδηγούν σε διακρίσεις εις βάρος  πολλών ομάδων ανθρώπων – συμπεριλαμβανομένων των πολυσυντροφικών ανθρώπων.

Βλέπετε, είμαστε κοινωνικοποιημένοι να πιστεύουμε συγκεκριμένα πράγματα για τον έρωτα, τις σχέσεις,  και το σεξ. Μας λένε ότι κάποιες σχέσεις είναι «καλές», «κανονικές» και «αποδεκτές», ενώ άλλες είναι αποκλίνουσες και αφύσικες.

Αυτές οι βασικές κοινωνικές νόρμες επηρεάζονται από κάτι που ονομάζουμε “ετεροκανονικότητα”

Η ετεροκανονικότητα υποστηρίζει την ετεροφυλοφιλία ως κανόνα, αλλά επίσης επιδρά σε εμάς δημιουργώντας διακρίσεις εναντίον των εμπλεκόμενων στη βιομηχανία του σεξ,  ανθρώπους που ασχολούνται με το BDSM / kink,  ανθρώπους  που κάνουν προγαμιαίο ή εξωσυζυγικό σεξ, ανθρώπους που κάνουν σεξ για μη αναπαραγωγικούς σκοπούς,  ερωτικούς συντρόφους με διαφορά ηλικίας, ανθρώπους που χρησιμοποιούν sex toys … βασικά, τον καθένα που κάνει ένα είδος σεξ που θεωρούμε “παράξενο” ή ανώμαλο.

Η ετεροκανονικότητα προωθεί επίσης συγκεκριμένες ιδέες για το πώς λειτουργούν οι  ρομαντικές και σεξουαλικές σχέσεις.

Είτε είστε ένα μονογαμικό άτομο που θέλει να υποστηρίξει πολυσυντροφικά άτομα, είτε ένα πολυσυντροφικό άτομο που προσπαθεί να αποδεχθεί την πολυσυντροφικότητα του, ή και τίποτα από αυτά ,η  αποδοχή της πολυσυντροφικότητας απαιτεί να ξεμάθουμε  τους ετεροκανονικούς μύθους που έχουμε  διδαχθεί για την αγάπη.

Ας σκεφθούμε κριτικά πάνω σε μερικούς από αυτούς τους μύθους!

1. Όλοι έχουμε τον “Ένα και Μοναδικό/ή / την αδελφή ψυχή”

Έχουμε κάνει ταινίες γι ‘αυτό. Γράφουμε βιβλία γι ‘αυτό. Τραγουδάμε τραγούδια γι ‘αυτό.

Η κοινωνία προωθεί συνεχώς την ιδέα ότι όλοι έχουμε μια “αδελφή ψυχή”, επίσης γνωστή ως “ο Ένας και μοναδικός” – κάποιος εκεί έξω που είναι το τέλειο πρόσωπο για τον καθένα μας.

Υπάρχουν μια σειρά προβλήματα με αυτήν την ιδέα.

Πρώτον, υπονοεί ότι μια καλή σχέση είναι προκαθορισμένη, αντί να δημιουργείται και να διατηρείται μέσα από σκληρή δουλειά.

Δεν μπορώ να μετρήσω τον αριθμό των φορών που οι φίλοι/ες μου φοβούνται να αφήσουν μια τοξική σχέση, διότι φοβούνται  ότι ο/η σύντροφός τους μπορεί να είναι “ο Ένας και μοναδικός”.

“Τι  θα συμβεί αν αυτός/ή είναι όντως  το άλλο μου μισό;” ρωτούν. “Τι θα συμβεί αν τον/την διώξω μακριά και είναι η μόνη αληθινή αγάπη που θα νιώσω ποτέ;”

Η αντίθετη κατάσταση είναι επίσης δυνατή. Είχα ένα φίλο που έβαζε πολύ λίγη προσπάθεια στις σχέσεις επειδή σκεπτόταν ότι αν η σχέση ήταν “γραφτό να γίνει,” και αν ο/η σύντροφός του ήταν πραγματικά “το άλλο του μισό”, η σχέση θα μπορούσε να λειτουργήσει ούτως ή άλλως.

Δεύτερον, η έννοια του “μοναδικού” περιθωριοποιεί τους aromantic ανθρώπους – δηλαδή αυτούς/ες που βιώνουν λίγη ή καθόλου ρομαντική ερωτική έλξη.

Τρίτον, η ιδέα του “μοναδικού” διαγράφει τους πολυσυντροφικούς  ανθρώπους.

Μπορούμε να αγαπάμε περισσότερα από ένα άτομα ταυτόχρονα, και να αρνηθούμε ότι αυτό σημαίνει να ακυρώνεις τη βιωμένη εμπειρία ενός άλλου προσώπου.

Τι θα γινόταν αν υπήρχε ένας αριθμός ανθρώπων με τους οποίους θα μπορούσα να έχω ευτυχισμένες, υγιείς, ταυτόχρονες σχέσεις; Τι θα γινόταν αν δεν υπήρχε “Ένα και μοναδικό” άτομο εκεί έξω για μένα, αλλά μάλλον ένας αριθμός ανθρώπων που θα μπορούσαν να είναι συμβατά με μένα;

Στο επίκεντρο αυτής της ιδέας, είναι η ιδέα ότι οι άνθρωποι μπορούν να αγαπούν μόνο ένα άτομο κάθε φορά. Πράγμα που με οδηγεί στο επόμενο μύθο …

2. Εάν ο/η σύντροφός σας θέλει κάποιον άλλον/η, είναι επειδή είστε Ανεπαρκής

Είναι ίσως εξαιτίας του μύθου της “αδελφής ψυχής” που πιστεύουμε ότι το να  έχεις μία ρομαντική σχέση είναι κατάλληλο για όλους. Για το λόγο αυτό, πολλοί άνθρωποι έχουν την αντίληψη ότι αν θέλετε να κάνετε σχέση με ένα νέο πρόσωπο, αυτό είναι επειδή ο/η τρέχων/ουσα σύντροφός σας δεν είναι αρκετά καλός/ή ή επαρκής.

Αλλά γιατί;

Ξέρω ανθρώπους που έχουν περισσότερα από ένα παιδιά, όχι επειδή το πρώτο τους παιδί είναι ανεπαρκές, αλλά μόνο και μόνο επειδή θέλουν περισσότερα παιδιά.

Έχω περισσότερους από ένα φίλο/η, όχι επειδή κάποιοι/ες από αυτούς/ές είναι ανεπαρκείς, αλλά απλώς και μόνο επειδή θέλω περισσότερους φίλους/ες.

Ομοίως, μπορεί να είμαι σε μια ρομαντική σχέση με περισσότερα από ένα άτομα ταυτόχρονα. Αυτό δε συμβαίνει επειδή ο σημερινός/η σύντροφός μου είναι ανεπαρκής με κάποιο τρόπο, αλλά απλώς και μόνο επειδή τυχαίνει να θέλω να έχω και άλλους/ες συντρόφους.

Αν έχω ερωτευθεί με ένα νέο πρόσωπο, είναι μια αγάπη ανεξάρτητη από αυτή  που μοιράζομαι με τον/η σύντροφό μου. Η αγάπη μου για ένα άτομο δεν αντικαθιστά την άλλη, απλά συνυπάρχουν.

Είμαι της γνώμης ότι κανένα μεμονωμένο άτομο δεν μπορεί να εκπληρώσει όλες τις ανάγκες και τις επιθυμίες μας ταυτόχρονα. Ο/η σύντροφός μου είναι εξαιρετικός/ή και απίθανος/η, και δεν μπορεί να μου δώσει απολύτως ό, τι χρειάζομαι.

Το αντίστροφο ισχύει επίσης , -όσο σκληρά και αν προσπαθώ, δεν μπορώ να δώσω ό, τι ο/η σύντροφός μου θέλει και χρειάζεται.

Δεν είναι επειδή κάτι είναι λάθος με κάποιον/α  από εμάς. Είναι ακριβώς επειδή είναι αδύνατο να δώσεις σε κάποιον/α όλα όσα χρειάζεται – και το να περιμένεις από κάποιον/α να το κάνει  είναι σαν να ωθείς τον εαυτό σου στην καταστροφή. Όλοι μας έχουμε τόσες πολλές διαφορετικές ανάγκες, και χρειαζόμαστε μια σειρά από διαφορετικές πηγές για να καλύψουμε αυτές τις ανάγκες.

Ο λόγος που είμαι με τους/τις  συντρόφους μου είναι γιατί τους αγαπώ βαθιά.  Με κάνουν απίστευτα χαρούμενη. Η σχέση μας είναι υγιής, θρεπτική, και όμορφη.

Κανένα από αυτά τα σημεία δεν  απαιτεί από αυτούς να εκπληρώνουν κάθε ανάγκη μου.

Απλά επειδή κάποιος δεν μπορεί να προσφέρει ό, τι ένα άλλο άτομο χρειάζεται, δεν σημαίνει ότι δεν είναι πολύτιμος και σημαντικός.

Αυτό αφορά και τους μονογαμικούς ανθρώπους επίσης  – όσο και αν αγαπάς τον/τη σύντροφό σου, είναι σημαντικό να έχεις και άλλους φίλους επίσης, επειδή αποκομίζεις διαφορετικά πράγματα από διαφορετικές σχέσεις.

Στην πολυσυντροφικότητα, μια μυριάδα διαφορετικών σχέσεων – κάθε μια με τα δικά της πλεονεκτήματα, προβλήματα, και δυναμικές – μπορούν θεωρητικά να συνυπάρχουν.

3. Η ζήλια είναι ένας δείκτης της Αγάπης

Αν αγαπάς κάποιον, τον θέλεις όλο για εσένα . Σωστά;

Ε, λοιπόν όχι. Αλλά αυτό είναι που η κοινωνία μας διδάσκει.

Δεν λέω ότι η ζήλια είναι ένα απαγορευμένο συναίσθημα, ούτε λέω ότι οι πολυσυντροφικοί άνθρωποι δε ζηλεύουν ποτέ – πιστέψτε με, μερικές φορές το κάνουμε!

Αντίθετα, λέω ότι δεν πρέπει να εξισώνουμε τη ζήλια με την αγάπη.

Οι πολυσυντροφικοί άνθρωποι αναφέρονται συχνά στην ιδέα της συναπόλαυσης (compersion) – το συναίσθημα της χαράς που αντιμετωπίζετε όταν βλέπετε τον/τη σύντροφό σας  να αντλεί ευχαρίστηση από μια άλλη σεξουαλική ή ρομαντική σχέση.

Όταν ο/η σύντροφός μου είναι ενθουσιασμένος/η για ένα νέο πρόσωπο, είμαι ενθουσιασμένη γι αυτόν/η, πάρα πολύ. Τον/ην αγαπώ βαθιά, και με κάνει χαρούμενη να τον/ην βλέπω χαρούμενο – είτε είμαι η πηγή αυτής  της χαράς είτε όχι.

Το αίσθημα της ζήλιας συχνά πηγάζει από ένα αίσθημα ανεπάρκειας. Όπως ανέφερα και πριν, συχνά πιστεύουμε ότι αν ο/η σύντροφός μας νιώσει έλξη για κάποιον άλλο/η, αυτό συμβαίνει γιατί είμαστε ανεπαρκείς.

Αλλά αυτό απλά δεν είναι αλήθεια. Επειδή ξέρω ότι είμαι σε θέση να αγαπώ περισσότερα από ένα άτομα ταυτόχρονα, πιστεύω τον/τη σύντροφό μου όταν  λέει ότι αγαπά  άλλους ανθρώπους, καθώς και εμένα.

Επειδή καταλαβαίνω την έλξη του και αναγνωρίζω τα συναισθήματά του απέναντι στους άλλους, δεν σημαίνει ότι είμαι ανεπαρκής. Έτσι, δεν έχω κανένα λόγο να ζηλεύω, ακόμα κι αν αγαπάω το σύντροφό μου πάρα πολύ.

Για άλλη μια φορά, δεν λέω ότι ποτέ δεν ζηλεύω –  όχι, λέω ότι η ζήλια δεν αποτελεί ένδειξη αγάπης.
4. Ένα σπίτι με δύο γονείς είναι καλύτερο για τα παιδιά

Κάτι που οι άνθρωποι συχνά ρωτούν είναι τι θα συμβεί αν μία ημέρα θελήσω να κάνω παιδιά.

Αυτό βασίζεται σε πολλές ετεροκανονικές ιδέες που έχουμε για τις οικογένειες. Συχνά πιστεύουμε ότι οι οικογένειες λειτουργούν καλύτερα όταν τα παιδιά ζουν με τους (βιολογικούς, παντρεμένους)  γονείς τους.

Αλλά μερικές φορές, οι οικογένειες λειτουργούν διαφορετικά, και αυτό είναι εντάξει!

Ανατράφηκα από μια ανύπαντρη μητέρα, τους παππούδες και τις γιαγιάδες μου, τα μεγαλύτερα αδέλφια μου, και την ευρύτερη οικογένεια, και κατέληξα μια χαρά.

Αν καταλήξω να έχω παιδιά μια μέρα, και είμαι μέρος μιας πολυσυντροφικής κατάστασης εκείνη την εποχή, νομίζω ότι τα παιδιά μου θα είναι πραγματικά τυχερά.

Οι σύντροφοι που συμμετέχουν σε μια πολυσυντροφική κατάσταση μπορεί να είναι μια μεγάλη πηγή υποστήριξης. Μερικές φορές, οι σύντροφοι μοιράζονται το χρόνο, την ενέργεια και τα χρήματά τους μεταξύ τους, πράγμα που σημαίνει ότι ένα μεγάλο δίκτυο υποστήριξης σχηματίζεται.

Έτσι, αν έχω πολλαπλές σχέσεις, κατά την ανατροφή των παιδιών, είναι πιθανό ότι τα παιδιά μου θα περιβάλλονται από αγάπη – όχι μόνο από τον εαυτό μου και τους συγγενείς μου, αλλά και από τους συντρόφους μου και τους συντρόφους τους, επίσης!

Ίσως να είμαι σε μια κατάσταση όπως αυτή. Ίσως να είμαι σε μια μονογαμική σχέση. Ίσως να είμαι ο μόνος γονέας. Ποιός/ά ξέρει;

Αυτό που έχει σημασία σε ένα σπίτι δεν είναι ο αριθμός των γονέων που  ένα παιδί έχει, αλλά η ποιότητα των σχέσεων μεταξύ όλων των μελών της οικογένειας.

5. Ο γάμος είναι η απόλυτη απόδειξη της αγάπης

Δεν μπορώ να υπολογίσω πόσες φορές οι άνθρωποι με έχουν ρωτήσει, “Αλλά ποιον θα παντρευτείς;”, όταν άκουσαν ότι είχα περισσότερους από έναν συντρόφους.

Γιατί  ο γάμος είναι τόσο κεντρικής σημασίας στις ιδέες μας για την αγάπη και τις σχέσεις;

Ο τρόπος με τον οποίο η κοινωνία δίνει προτεραιότητα  στο γάμο έναντι όλων των σχέσεων άλλης μορφής είναι το λιγότερο προβληματικός.

Στο “Ελαχιστοποιώντας το Γάμο: Ο γάμος, η ηθική και ο νόμος” η φιλόσοφος Elizabeth Brake προβληματοποίει την έννοια του γάμου. Μια σημαντική διαπίστωση που κάνει είναι ότι οι έγγαμες σχέσεις είναι κοινωνικά και νομικά προνομιούχες  έναντι  άλλων σχέσεων.

Επισημαίνει ότι:

… Η μεγάλη κοινωνική και νομική σημασία που αποδίδεται στο γάμο και σε σχέσεις που μοιάζουν στη μορφή με τις έγγαμες σχέσεις είναι αδικαιολόγητη και … το προνόμιο αυτό βλάπτει, μερικές φορές άδικα, όσους δεν είναι  προσανατολισμένοι προς μονογαμικές, κεντρικές σχέσεις. Σε αυτούς που βλάπτονται περιλαμβάνονται τα μέλη πολλαπλών σημαντικών αλληλεπικαλυπτόμενων φιλικών σχέσεων, όπως τα δίκτυα φροντίδας ενηλίκων ή οι “φυλές” των πόλεων, οι ασέξουαλ, οι μοναχικοί και οι πολυσυντροφικοί. »
Σκεφτείτε το: Πόσα νομικά οφέλη μπορεί κάποιος να λάβει όταν είναι παντρεμένος; Πώς η κοινωνία αντιδρά προς τα παντρεμένα ζευγάρια, σε αντίθεση με τις αντιδράσεις της κοινωνίας έναντι των άγαμων ζευγαριών;

Η Brake συνεχίζει παραθέτοντας τις νόρμες που περιβάλλουν το γάμο. Η ίδια περιγράφει την έννοια της «amatonormativity»*, ως εξής:

η υπόθεση ότι μια κεντρική, αποκλειστική, ερωτική σχέση είναι φυσιολογική για τους ανθρώπους, δεδομένου ότι είναι ένας καθολικά κοινός στόχος, και ότι μια τέτοια σχέση είναι κανονιστική, με την έννοια ότι θα πρέπει να αποσκοπούμε σε αυτήν κατά προτεραιότητα έναντι άλλων τύπων σχέσεων. »

Με άλλα λόγια, amatonormativity είναι η ιδέα ότι ο καθένας θα πρέπει να εργαστεί προς την κατεύθυνση μιας ενιαίας ρομαντικής σχέσης, και ότι η σχέση αυτή είναι η πιο σημαντική.

Μερικοί άνθρωποι εκτιμούν το γάμο, και αυτό είναι ΟΚ. Αλλά άλλοι δεν τον εκτιμούν, και είναι άδικο να υπονοείται ότι η νομική αναγνώριση κάποιας σχέσης (εων) σημαίνει ότι οι άλλες είναι λιγότερο έγκυρες και λιγότερο σημαντικές.

Εν τέλει, ο γάμος είναι η κρατική αναγνώριση της σχέσης σας με κάποιον(α). Το κράτος δεν είναι σύντροφός σας στη σχέση, οπότε γιατί θα πρέπει να έχει λόγο στον καθορισμό του πόσο σημαντική είναι;

Από τη στιγμή που θα αμφισβητήσουμε την κεντρική σημασία του γάμου στις συζητήσεις μας για την αγάπη και τις σχέσεις, μπορούμε να αρχίσουμε να αποδεχόμαστε την ιδέα της πολυσυντροφικότητας.

***

Αυτοί οι ετεροκανονικοί μύθοι ευθύνονται σε μεγάλο βαθμό  για το ότι η πολυσυντροφικότητα θεωρείται από ορισμένους ως άκυρη, παράξενη, και ανώμαλη.

Και αυτοί οι μύθοι δεν βλάπτουν μόνο πολυσυντροφικούς ανθρώπους. Αποτελούν τμήμα μιας ετεροκανονικής κουλτούρας, η οποία βλάπτει τελικά μια μεγάλη μάζα ανθρώπων.

Για το λόγο αυτό, είναι επιτακτική ανάγκη να έχουμε συνείδηση  αυτών των μύθων και να τους αμφισβητούμε όταν εκδηλώνονται.

Αν και όταν οι άνθρωποι βιώνουν τη ρομαντική αγάπη,  οι εμπειρίες τους είναι ποικίλες. Αν θέλουμε να δημιουργήσουμε μια  μη-καταπιεστική κοινωνία ισότητας, πρέπει να θυμόμαστε μια απλή αλήθεια:

Δεν υπάρχει «σωστός» τρόπος για να αγαπάς.

Η Sian Ferguson είναι αρθρογράφος του Everyday Feminism, queer και πολυσυντροφική, Νοτιοαφρικανή φεμινίστρια με καταγωγή από το Cape Town. Σπουδάζει Αγγλικά και Ανθρωπολογία στο Rhodes University του Grahamstown.

Πηγή: http://everydayfeminism.com/2015/10/monogamy-myths-polyamory/

Ελεύθερη απόδοση στα ελληνικά: polyamory gr
* “amatonormativity” Σύνθετη λέξη από το Λατινικό amo (αγαπώ, ερωτεύομαι) και τη λέξη normativity που σημαίνει κανονικότητα. Αναφέρεται στην κοινωνική επιβολή των ερωτικών σχέσεων ως τη βασική σχέση που “είναι φυσικό”να επιδιώκουν οι άνθρωποι σε όλο τον κόσμο κατά προτεραιότητα έναντι άλλων μορφών σχέσεων και προωθεί το μονογαμικό μοντέλο σχέσης. Δεν υπάρχει δόκιμη απόδοση της στα ελληνικά.


Ενάντια στη μορφή-ζευγάρι

Παραθέτουμε παρακάτω τη μετάφρασή του άρθρου «Against the Couple-Form» από το πρώτο τεύχος του queer φεμινιστικού περιοδικού LIES. Συγγραφείς του άρθρου είναι οι Clémence X. Clementine και συνεργάτιδες από την Infinite Venom Girl Gang, και δημοσιεύτηκε στον πρώτο τόμο του περιοδικού το 2012.

happy marriage

Το «Τέρμα με τις μητέρες, τις γυναίκες και τα κορίτσια, ας καταστρέψουμε τις οικογένειες!» ήταν μια χειρονομία-πρόσκληση να σπάσουμε τις αναμενόμενες αλυσίδες των γεγονότων, να απελευθερώσουμε τις συμπιεσμένες δυνητικότητες. Ήταν ένα χτύπημα στις γαμημένες ιστορίες αγάπης, στην κοινότυπη πορνεία. Ήταν ένα κάλεσμα να ξεπεράσουμε το ζευγάρι ως στοιχειώδη μονάδα διαχείρισης της αλλοτρίωσης.

-Tiqqun, «How to?»

Λιμπιντικές ροές διατέμνουν τον κοινωνικό κόσμο. Οι ερωτικές και σεξουαλικές σχέσεις δεν υπάρχουν σε κάποιο ασφαλές πεδίο αποκομμένο από την υπόλοιπη κοινωνία. Μάλλον αποτελούν συστατικά στοιχεία σχεδόν κάθε πτυχής της κοινωνικής ζωής. Η επιθυμία ρέει και κυκλοφορεί ανάμεσα σε χώρους απασχόλησης, διαμάχες μεταξύ διανοούμενων, πολιτικές οργανώσεις, καλλιτεχνικούς κύκλους, παιδικές χαρές και νεκροταφεία. Ο ηλικιωμένος ασθενής αρπάζει το στήθος της νοσοκόμας που σκύβει από πάνω του. Ο κυβερνητικός αξιωματούχος γδύνει τη νεοπροσληφθείσα ασκούμενη αφήνοντάς τη μόνο με το λεοπάρ στρινγκ της κατά τη διάρκεια μιας σημαντικής ενημέρωσης στο γραφείο του. Ο φυλακισμένος ακουμπάει το χέρι του στο διαχωριστικό τζάμι του θαλάμου επισκεπτών, προσπαθώντας ν’ ακουμπήσει τη σύζυγό του ύστερα από είκοσι χρόνια σωματικού διαχωρισμού. Αυτές οι ροές των λιμπιντικών επιθυμιών επενεργούν εντός και μεταξύ ευρύτερων κοινωνικών μηχανισμών, με τέτοιο τρόπο ώστε να αναζωογονούν τις δυναμικές της οικονομικής και πολιτικής ζωής. Η επιθυμία, συχνά εστία πολιτικής, εισχωρεί στο λεγόμενο «δημόσιο» πεδίο.

Η πατριαρχία υποβάλλει ακατάπαυστα αυτές τις επιθυμητικές ροές σε ένα σύστημα οργάνωσης, σε μια λογική που στρέφει τις επιθυμητικές ροές ενάντια στον ίδιο τον εαυτό τους. Θα αναφέρομαι σε αυτό το καναλιζάρισμα και την οργάνωση των σεξουαλικών και ερωτικών σχέσεων ως λογική του ζευγαριού – αυτή που διοχετεύει, απλοποιεί και ανάγει την ερωτική επιθυμία στις ανάγκες της πατριαρχίας εντός του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής. Αυτή η λογική υποθέτει ότι οι γυναίκες δεν έχουν παρά έναν μόνο χώρο εκπλήρωσης των κοινωνικών και σεξουαλικών επιθυμιών τους, τη ρομαντική σχέση με έναν άντρα. Το ζευγάρι λειτουργεί ως κατώφλι, ως εισιτήριο εισόδου, ως το χρυσό κλειδί που επιτρέπει σε μια γυναίκα να συμμετάσχει στον κοινωνικό κόσμο. Το ζευγάρι υπόσχεται ότι, αφού εισέλθει στη λαβή του, καμιά πλέον δεν θα υποφέρει από αλλοτρίωση, απομόνωση, ανία, ξεριζωμό. Το ζευγάρι παραχωρεί στη γυναίκα την ιδιότητα του προσώπου και την κοινωνική ορατότητα. Αποκτά έναν τίτλο, μια χρονικότητα, έναν χώρο μέσω του ζευγαριου. Ο γάμος εσωκλείει ευλαβικά αυτή τη λογική και τη διαιώνιση της συγκεκριμένης μορφής που πήρε η πατριαρχία στον καπιταλισμό.

Η πράξη και ο λόγος εντός των πατριαρχικών κοινωνικών σχέσεων αναδύονται από μια ομάδα αντρών που ενδιαφέρονται ο ένας για τον άλλον. Στους πνευματικούς, πολιτικούς ή καλλιτεχνικούς κύκλους, ένα επιτελείο αντρών συχνά μονοπωλεί την ικανότητα συμμετοχής στην παραγωγή γεγονότων ή ιδεών, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι κάνει και κάτι ιδιαίτερα ενδιαφέρον. Η πατριαρχία συστηματικά αποκλείει τις γυναίκες από την πράξη και τον λόγο, ξαποστέλνοντάς τες ως τάξη στην εκτέλεση της άμισθης εργασίας κοινωνικής αναπαραγωγής. Αντίθετα από μια ουσιοκρατική έννοια, η κατηγορία της γυναίκας προκύπτει από έναν έμφυλο τρόπο εκμετάλλευσης και υποβιβάζει ορισμένους τύπους εργασίας στην ιδιωτική, άμισθη σφαίρα. Ενώ οι γυναίκες εργάζονται δραστήρια σε έμμισθες δουλειές εκτελώντας επιπλέον την οικιακή εργασία, οι άντρες δημιουργούν τη σφαίρα της δημόσιας ζωής προκειμένου να μονωθούν από την αποδοχή της κοινοτυπίας και της περιττότητάς τους.

Οι άντρες παραχωρούν στις γυναίκες πρόσβαση στην πράξη και τον λόγο μέσω της ανάπτυξης σεξουαλικών σχέσεων με τους άντρες αυτού του κύκλου. Οι εργένισσες, εκείνα τα αδέσποτα σκυλιά, παραμένουν στην περιφέρεια, πάντα σε απόσταση από τον χώρο όπου διεξάγονται διαβουλεύσεις, σχέδια και γεγονότα. Το ζευγάρι ενεργεί ως κοινωνική μορφή η οποία απαιτεί από τις γυναίκες, για να μπορέσουν να συμμετάσχουν σε οποιαδήποτε πρακτική ή τομέα επιθυμούν, να προσδεθούν στους άντρες μέσω του μηχανισμού του ζευγαριού. Η μορφή-ζευγάρι συχνά συγκροτεί τη μοναδική τεχνική που προστατεύει μια γυναίκα από τον μισογυνισμό μιας ομάδας αντρών. Ποια είναι αυτή; Α, νομίζω πως είναι η κοπέλα του Ζακ, η πρώην του Μπεν. Οι γυναίκες γίνονται γνωστές για τις σχέσεις τους με τους άντρες, όχι για την προσφορά τους στην πνευματική ή πολιτική ζωή. Οι ζωές των γυναικών υποβαθμίζονται στους ρόλους τους ως η σύζυγος του Ρ ή η ερωμένη του Τζ, όχι ως ποιήτριες, θεωρητικοί, ή επαναστάτριες όπως τους πρέπει.

Οι γυναίκες επιλέγουν διαφορετικές στρατηγικές όταν αντιμετωπίζουν τις πατριαρχικές κοινωνικές σχέσεις και τη λογική του ζευγαριού. Η γυναίκα που ακολουθεί έναν άντρα με εξουσία σε ένα συγκεκριμένο περίγυρο. Η γυναίκα που πάντα χρειάζεται έναν άντρα γύρω της και θα πάρει ό,τι μπορέσει. Η γυναίκα που απολαμβάνει την αυτοπεποίθηση να είναι η φιλενάδα του τάδε. Η γυναίκα που κάθεται χαρωπά στον «καναπέ των φιλενάδων» κατά τη διάρκεια της πρόβας του συγκροτήματος. Η γυναίκα που βρίσκεται σε κατάθλιψη όταν δεν έχει αγόρι. H γυναίκα που βλέπει τον άντρα με τον οποίο είναι μαζί ως καθρέπτη της δικής της μαεστρίας. Η γυναίκα που περιμένει έναν άντρα αρκετά εντυπωσιακό για να την πάει μπροστά. Η γυναίκα της οποίας η διανοητική εργασία μονοπωλείται στο να ξενυχτάει γράφοντας απολογητικά e-mail στο αγόρι της αντί να σκαρώνει δικά της ποιήματα, θεωρίες ή αρχιτεκτονικά σχέδια.

Η λογική του ζευγαριού μεσολαβεί τη σχέση της γυναίκας με τον εαυτό της, και τις σχέσεις της με άλλες γυναίκες. Στην παραγωγή του εαυτού της ως γυναίκα, έχει διαρκώς στο νου της ότι είναι αναγκαίο να την επιθυμούν, να αξίζει την επιθυμία ενός άντρα, να είναι κατάλληλη για την αγάπη ενός άντρα. Η «προχώρα, κορίτσι μου! το αξίζεις!» διάσταση της σύγχρονης γυναικείας υποκειμενοποίησης κωδικοποιεί την ατομική υποταγή των γυναικών ως αυτοπραγμάτωση. Τα φεμινιστικά κύματα μετά το 1950 έχουν επαναδιευθετήσει τη θέση των γυναικών στον καπιταλισμό και σε σχέση με τους άντρες, χωρίς απαραίτητα αυτές οι θέσεις να έχουν γίνει λιγότερο καταπιεστικές. Η ψευδοενδυνάμωση των γυναικών να κοιμούνται όπου θέλουν, να φοράνε κραγιόν και ν’ αγοράζουν στους εαυτούς τους σοκολάτες αν το θελήσουν, δεν ισοδυναμεί με κάποια σημαντική αλλαγή της δομικής τους εκμετάλλευσης. Η φαμ φατάλ, η μπουρλέσκ χορεύτρια[1], η διευθύντρια έχει άντρα ή την έχει ένας άντρας; Μια γυναίκα ίσως εσωτερικεύσει εξ ολοκλήρου τις απαιτήσεις του ζευγαριού, αναπαράγοντας τον εαυτό της ως ελκυστική, επιθυμητή και περιζήτητη -χαρακτηριστικά τα οποία πρέπει να παραχθούν- ακόμη κι ενόσω διαμαρτύρεται ενάντια στο σεξουαλικά αρπακτικό αρσενικό. Η λογική του ζευγαριού έχει ενισχύσει την άμεση σχέση της εργένισσας με το εμπόρευμα, με την προσταγή να παράγει τον εαυτό της ως εμπόρευμα. Όπως ακριβώς και στη σφαίρα της κυκλοφορίας -όπου υποτίθεται ότι αγοραστές και πωλητές ανταλλάζουν ισοδύναμα- η εργένισσα ανταλλάσσει ώρες στολισμού, τόνωσης και μαδήματος με την ικανότητά να αγοραστεί από έναν άντρα στην αγορά κρέατος. Το ζευγάρι μεσολαβεί σχέσεις μεταξύ γυναικών στον βαθμό που αλληλεπιδρούν όχι για να εμβαθύνουν την μεταξύ τους σύνδεση, αλλά για να κουτσομπολέψουν τα αγόρια, να επεξεργαστούν τις σχέσεις τους με τους άντρες, ν’ ανταλλάξουν τεχνολογίες θηλυκότητας δια των οποίων μπορούν να βελτιώσουν το στάτους τους έναντι των ανδρών. Μ’ αυτόν τον τρόπο, η μορφή-ζευγάρι στοιχειώνει τις γυναίκες όταν βρίσκονται μόνες τους ή με άλλες γυναίκες.

Δεν πρέπει καμιά να διαχωρίζει την επιθυμία για μια σεξουαλική σχέση μ’ έναν άντρα από το πατριαρχικά στημένο παιχνίδι. Ποιοι είναι αυτοί οι γκόμενοι; Τι σκέφτεται μια γυναίκα ότι θα πάρει αν αποκτήσει έναν; Εν ολίγοις, τα πάντα. Το ζευγάρι αντικαθιστά την ίδια την επιθυμία, αφότου εσωκλειστεί ευλαβικά, διοχετευθεί και υποβιβαστεί σε μοναδικό αντικείμενο από την πατριαρχία. Τα νεαρά κορίτσια, αντί να εμφανίζουν μια επιθυμία άρνησης ή ξεπεράσματος, σχεδιάζουν τους γάμους τους ήδη από το νήπιο. Αφοσιώνεται στο ζευγάρι με την ελπίδα να μετριάσει την αλλοτρίωσή της και ν’ αυξήσει την αίσθηση της «ασφάλειας», με τον ίδιο τρόπο που μια πολίτης αφοσιώνεται σε ένα κατασταλτικό κράτος που εμπιστεύεται ότι θα την κρατήσει ασφαλή. Ενώ πιθανώς δεν είναι ορατό απ’ την αρχή, το ζευγάρι θα την αλλοτριώσει και θα την απομονώσει περαιτέρω. Θα πρέπει επιπλέον να λογοδοτεί στον σύζυγό της πέρα από το αφεντικό της, εισερχόμενη σε μια σχέση υπερεκμετάλλευσης. Η συντρόφισσα Valerie Solanas δίνει βάση στην εξατομικευτική λειτουργία του ζευγαριού: «Η κοινωνία μας δεν αποτελεί κοινότητα, αλλά απλά συλλογή απομονωμένων οικογενειακών μονάδων. Απεγνωσμένα ανασφαλής, φοβούμενος ότι η γυναίκα του θα τον αφήσει αν εκτεθεί σε άλλους άντρες ή σε οτιδήποτε που έστω κι ελάχιστα μοιάζει με ζωή, ο άντρας προσπαθεί να την απομονώσει από τους άλλους άντρες κι από τον λίγο πολιτισμό που υπάρχει, οπότε την πηγαίνει στα προάστια, μια συλλογή ζευγαριών, που έχουν απορροφηθεί από τους εαυτούς τους, και των παιδιών τους»[2]. Πόσα μπορεί να συγχωρέσει μια γυναίκα; Πόσα αφήνει να ξεγλιστρήσουν; Πόσο καιρό ανέχεται πράγματα που είναι στραβά, σάπια και γαμημένα; Με μεγάλο κόστος, αποφεύγει να χωρίσει επειδή η ανυυπακοή στη λογική του ζευγαριού θα εμποδίσει την πρόσβασή της ακριβώς στους μηχανισμούς που υποτίθεται τη διασώζουν απ’ αυτή την περιφρονητική ύπαρξη. Τα ψήγματα φροντίδας και η υπόσχεση μελλοντικής αλληλεγγύης την πείθουν να παραμείνει σε μη ικανοποιητικές, θλιβερές καταστάσεις.

Το ζευγάρι λειτουργεί τόσο ως πρόβλημα όσο και ως η λύση του. Αν όχι αυτό, απλώς χρειάζεται ένα άλλο αγόρι που θα της συμπεριφέρεται καλύτερα. Μια γυναίκα ίσως αισθανθεί τη ναυτία της αμφιθυμίας, τον εγκλωβισμό μεταξύ της εμμονής στη φαλλική εξουσία και την αποστροφή της. Δεν ξέρει ποια είναι μεγαλύτερη, η μελαγχολία του ζευγαριού ή η μελαγχολία της αποκήρυξής του ως κοινωνική μορφή. Οι περισσότερες επιλέγουν τη θλίψη του ζευγαριού από την αλλοτρίωση της απελευθέρωσης απ’ τη λαβή του. Το κεφάλαιο προσφέρει έναν ώμο να κλάψεις σε κάθε στροφή, προτείνοντας να δεις μια ρομαντική κομεντί με τις φίλες σου όταν η καρδιά σου έχει ραγίσει, ή παρέχει άπειρους τρόπους να ράψεις ένα νυφικό μόνο για σένα. Όπως στο πλαίσιο της εκλογικής πολιτικής η έκταση της κριτικής περιορίζεται στο ότι δόθηκαν θέσεις εξουσίας σε λάθος άτομα, η μορφή-ζευγάρι αποδίδει τα προβλήματα των γυναικών στο ότι βγαίνουν με τον λάθος άντρα, και όχι στο ίδιο το ζευγάρι. Όσο επενδύει στην ιδέα του ρομαντικού έρωτα ως λύτρωση, ως καθοδηγητική αρχή ενάντια στην απομόνωση και προς την κατεύθυνση της αυτοεκπλήρωσης, η γυναίκα παραμένει προσδεμένη στη μορφή-ζευγάρι.

Ως μια άλλη όψη του ζευγαριού-ως-λύση, οι λόγοι που περιβάλλουν τα μέτρα λιτότητας και τη νεοφιλελεύθερη αναδιάρθρωση εμφανίζουν το ζευγάρι ως θεραπεία για τη φτώχεια. Διαβάζει καμιά ιστορίες νεαρών ανθρώπων που κινούνται μεταξύ φτώχειας και φυλακής ως αποτέλεσμα του γεγονότος ότι προέρχονται από μονογονεϊκές οικογένειες, ιδιαιτέρως με τον πατέρα να απουσιάζει, λες κι η αποκατάσταση του ζευγαριού θα θεράπευε τη φτώχεια και τον δομικό ρατσισμό που παράγει ο καπιταλισμός. Οι κρατικοί γραφειοκράτες λένε στις γυναίκες ότι το ζευγάρι κι η οικογένεια που στηρίζεται σ’ αυτό έχει αντικαταστήσει τα κοινωνικά προγράμματα πρόνοιας: δεν χρειάζεσαι βοήθεια με τη φροντίδα των παιδιών ή κουπόνια τροφίμων· χρειάζεσαι έναν άντρα! Ο πιο σίγουρος δρόμος εξόδου από τη φτώχεια είναι να παντρευτείς! Ενώ πολλές γυναίκες ίσως δεν αποκτήσουν ποτέ πρόσβαση στην απασχόληση, εκείνες που όντως δουλεύουν για έναν μισθό αντιμετωπίζουν έμφυλες εισοδηματικές διαφορές, οι οποίες πιθανόν τις εξωθούν να στηριχτούν σε αντρικούς μισθούς για να υποστηρίξουν τα παιδιά τους. Αυτοί οι οικονομικοί μηχανισμοί διατηρούν τη βιαιότητα της μορφής-ζευγάρι ως παγίδα για τις γυναίκες εντός του καπιταλισμού, ο οποίος μεταμφιέζει την άμισθη εργασία σε πράξεις αγάπης και στοργής.

Η λογική του ζευγαριού έχει αντικαταστήσει τη λογική του θεού. Ανοίξτε το ραδιόφωνο και θ’ ακούσετε αμέτρητες μαρτυρίες της απόλυτης θέσης του ζευγαριού: είσαι το μόνο πράγμα που αξίζει, δεν μπορώ να ζήσω χωρίς εσένα -ή πιο υποβλητικά- Κάθε ανάσα που παίρνεις / Κάθε κίνηση που κάνεις / Θα σε παρακολουθώ[3]. Τα περισσότερα ερωτικά τραγούδια περιέχουν, ή ξεκινούν με, το «εγώ» αλλά το «εγώ» είναι στην πραγματικότητα η καθεμιά που γονατίζει μπροστά στη γενικευμένη κοινωνική μορφή του ζευγαριού. Το αντρικό βλέμμα έχει αντικαταστήσει το θείο βλέμμα. Όπως ο Αρτώ μας έχει ζητήσει “να τελειώνουμε με την κρίση [judgement] του Θεού” (Pour en finir avec le jugement de dieu), ας τελειώνουμε με την κρίση των αντρών[4].

Διερευνώντας αυτές τις δυναμικές, ίσως καμιά να αναρωτηθεί αν οι γυναίκες μπορούν να επιλέξουν να μη συμμετέχουν σ’ ένα ζευγάρι, ενδεχομένως εξερευνώντας μη αποκλειστικές ερωτικές σχέσεις. Αυτή η επιλογή ίσως δεν πάει αρκετά μακρυά. Μη συγχέουμε την πολυγαμία μ’ ένα μετα-ζευγαρικό παράδειγμα. Η πολυγαμία συνιστά πολλαπλασιασμό της λογικής του ζευγαριού, όχι την καταστροφή του. Το περιστασιακό σεξ, οι βασικοί σύντροφοι, η φυσική και συναισθηματική διαθεσιμότητα κι άλλες τέτοιες διακρίσεις, εμπεριέχουν ερωτικές σχέσεις εντός της ζευγαρικής διαπραγμάτευσης. Η πολυγαμία διανοίγει σχηματισμούς ζευγαρικού τύπου χωρίς την επίσημη δέσμευση του ζευγαριού, επεκτείνοντας την εδαφικότητά του και τα τύπου χταποδιού πλοκάμια του, τα οποία απορροφούν την επιθυμία εντός της λογικής του ζευγαριού. Οι πολυγαμικές ή μη αποκλειστικές σχέσεις λειτουργούν ως στρατηγικές ώστε οι γυναίκες να πλοηγηθούν στις πατριαρχικές κοινωνικές σχέσεις αντί να τις διαρρήξουν ή να τις αρνηθούν.

Η λογική του ζευγαριού διαπερνά τις queer σχέσεις όσο και τις straight. Η ομοκανονικότητα κι η γκέι αφομοίωση έχουν πλάσει τις queer σχέσεις κατ’ εικόνα του στρέιτ ζευγαριού. Αντί της ανατροπής των ετεροφυλοφιλικών κοινωνικών σχέσεων, οι αφομοιωτικοί, φιλελεύθεροι ομοφυλόφιλοι πολέμησαν για το δικαίωμα να χωρέσουν στη λογική του ζευγαριού – να παντρευτούν, να φορέσουν νυφικό, να δημιουργήσουν οικογενειακούς πυρήνες ικανούς να προστατέψουν τις σχέσεις ιδιοκτησίας. Οι ομοφυλόφιλοι διαιωνίζουν τις ετεροφυλόφιλες νόρμες και τη φαλλοκρατία μέσω κατηγοριοποιήσεων και παιχνιδιών ρόλων, οι οποίες κωδικοποιούν περαιτέρω τις επιθυμίες και συγκροτούν το σεξ εντός της λογικής της φαλλικής κεντρικότητας κι εξουσίας. Τα ομόφυλα ζευγάρια δεν ξεφεύγουν ούτε από την εδαφικότητα που επιβάλλεται επί της επιθυμίας ούτε από την ενίσχυση  και πίστη προς τις κατασταλτικές κοινωνικές σχέσεις εκ μέρους του ζευγαριού.

Η αποδόμηση της λογικής του ζευγαριού δεν υποδηλώνει απέχθεια για τον έρωτα, αλλά μάλλον μια κριτική στον προσανατολισμό του έρωτα προς ένα συγκεκριμένο αντικείμενο. Πρέπει καμιά να τοποθετήσει τη μορφή-ζευγάρι εντός του συγκείμενου της πατριαρχίας, καθώς ο λεγόμενος «έρωτας» φτάνει σ’ εμάς μέσω του μηχανισμού του φύλου. Η αποκήρυξη του ζευγαριού δεν σημαίνει την απόρριψη της παραζάλης, των ερωτικών επιστολών γραμμένων με μικρές καλλιγραφικές πένες, ή της αίσθησης του πεζοδρομίου ως τραμπολίνο. Μάλλον, η κριτική του ζευγαριού περιλαμβάνει την ανάλυση του τρόπου με τον οποίο η πατριαρχία επανακτά τη γυναικεία επιθυμία για αλληλεγγύη, εγγύτητα, πάθος, άρνηση, για την περίσταση, ως εδραίωση της φαλλικής εξουσίας και της συσσώρευσης του κεφαλαίου.

Ποια δεν θα κατέληγε σ’ αυτό το συμπέρασμα: η πατριαρχία κι ο καπιταλισμός εμποδίζουν κάθε δυνατότητα να αγαπήσεις με έναν τρόπο που να σε απελευθερώνει από τη λογική του ζευγαριού ή την ίδια σου την καταπίεση. Η απελευθέρωση του έρωτα περιλαμβάνει την κατάργηση της πατριαρχίας και του καπιταλισμού. Καμιά δεν μπορεί να επιλέξει τη συμμετοχή ή την αποχή από αυτές τις δομικές σχέσεις, κι ο αγώνας εναντίον τους θα αποτελέσει ένα συλλογικό, ιστορικό εγχείρημα.

Σ’ αυτό τον θλιβερό, θνησιγενή κόσμο, έχουμε πράγματι αισθήματα. Μερικές φορές κοιτάμε κάποιον και σκεφτόμαστε ότι τον έχουμε ερωτευτεί. Πρέπει να συνθλίψουμε τη ψευδαίσθηση ότι το ρομάντζο αποτελεί, ή θα αποτελέσει, τη λεωφόρο προς την απελευθέρωση. Πρέπει να απεκδυθούμε τις ρομαντικές σχέσεις ως μέσο με το οποίο ενδεχομένως να αποκτήσουμε πρόσβαση σε έναν καλύτερο κόσμο απ’ αυτόν. Συνειδητοποιώντας πως οι οικονομίες και οι συμβάσεις τους αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της συνεχιζόμενης ήπιας καταστροφής των ζωών μας, θα αφήσουμε πίσω μας όλα τα έως τώρα υπάρχοντα ζευγάρια. Καινούργιες και πιθανώς άγνωστες μορφές φεμινιστικής οργάνωσης εμφανίζονται ως το μόνο δυνατό σύνορο της αγάπης.

Προς όσες έχουν αποδεχτεί την μορφή-ζευγάρι ως απάτη, ως ανίκανη να επιτρέψει την κυκλοφορία της επιθυμίας, του πολέμου, του παιχνιδιού, κάνουμε τις ακόλουθες συστάσεις. Μην διαπράξετε σφάλμα: δεν υπερασπιζόμαστε μια υποκουλτουριάρικη, ατομικιστική, life-style ή βολονταριστική απάντηση στη μορφή-ζευγάρι, ούτε κατηγορούμε τις γυναίκες που πρέπει να παραμείνουν σε ζευγάρια για την υλική τους επιβίωση. Είμαστε, ωστόσο, δεσμευμένες στο πράττειν. Αυτές ίσως αποτελέσουν κάποιες από τις μορφές που θα πάρει ο αγώνας ενάντια στο ζευγάρι, συμπίπτοντας με ένα ευρύτερο κίνημα προς την κατάργηση των εαυτών μας ως γυναικών.

Ρίξτε εμμηνορροϊκό αίμα στα νυφικά. Στείλτε τίγρεις στα πάρτυ αρραβώνων.

Κάντε έρωτα. Τα πάντα μπορούν να είναι σεξ. Το σώμα είναι πλούσιο και πολυποίκιλο σε μέλη κι αισθήσεις. Τόσες πολλές εκστάσεις μένουν ακόμη να γίνουν αισθητές. Ξεφύγετε από τη γενετήσια οργάνωση της «σεξουαλικότητας».

Σπάστε τα ζευγάρια, όπως το περιγράφει η Solanas: «To SCUM θα σπάσει τα ζευγάρια – εισβάλλετε ανάμεσα σε ανάμικτα (άντρας-γυναίκα) ζευγάρια, όπου κι αν βρίσκονται, και σπρώξτε τον έναν μακρυά από τον άλλον»[5].

Απελευθερωθείτε από τη λαβή των μπράτσων του ζευγαριού (δηλαδή, την ερωτική φυλακή). Βγείτε από την εξώπορτα και αναμειχθείτε με το πλήθος. Βγείτε με φυτά και ζώα. Πηγαίντε στο διάστημα. Αντικαταστήστε τη δυάδα, το ζευγάρι, τα δύο μισά που αποτελούν όλο με τρίτους, τέταρτους, νιοστούς όχι-απαραίτητα-ανθρώπινους όρους: Οι τρεις τους κι αυτή η αγέλη λύκων κι αυτός ο θάμνος! η κομμούνα! το χιόνι! τα φλιτζάνια του τσαγιού! τα μαχαίρια! τα πλάσματα!

Ανατινάξτε τα περιεχόμενα του εραστή: Δεν ήθελα καθεαυτό να σε φιλήσω. Ήθελα τα πάντα για τα οποία υπήρξες η είσοδος: η μυρωδιά των πούρων, οι πύλες της πόλης που ανοίγουν για εμένα, το ινδικό φαγητό, το σπίτι της θείας σου στην εξοχή, η αίσθηση ότι μπορούσα να περπατάω με τα μάτια κλειστά και τίποτα δεν θα με τραυμάτιζε.

Βγείτε έξω για αντιελκυστικούς περιπάτους, μια αδιάφορη πλεύση που να δονείται απ’ τα πάντα πέρα από το σεξ. Ή όπως το έγραψε ο Γκυ Οκενγκέμ, «…αν φεύγω απ’ το σπίτι μου κάθε βράδυ για να βρω έναν άλλο queer σεργιανίζοντας στα μέρη όπου αράζουν κι άλλοι queer, δεν είμαι τίποτα παρά ένας προλετάριος της επιθυμίας μου, ο οποίος δεν απολαμβάνει πια τον αέρα ή τη γη, και του οποίου ο μαζοχισμός έχει υποβαθμιστεί σε μια γραμμή συναρμολόγησης. Σε όλη μου τη ζωή, έχω γνωρίσει πραγματικά μόνο αυτό που δεν προσπαθούσα να αποπλανήσω»[6].

Αναζωογονήστε άλλους τρόπους κοινωνικής οργάνωσης με αγάπη κι ερωτισμό. Κάντε ένα σεμινάριο, μια ομάδα ανάγνωσης, ένα πολιτικό κόμμα, μια συμμορία, έναν βραχόκηπο περισσότερο ικανοποιητικό απ’ ό,τι θα μπορούσαν ποτέ να είναι δύο άτομα σ’ ένα κρεβάτι. Αγαπήστε με τέτοιο τρόπο σαν «να εξοντώνετε τις φθαρμένες, νευρωτικές κι εγωιστικές κατηγορίες του υποκειμένου και του αντικειμένου», όπως προτείνει ο Mario Mieli[7].

Διερευνήστε και αμφισβητήστε τους τρόπους με τους οποίους η λογική του ζευγαριού δομεί τις οικογένειες. Αναθεωρήστε τα όρια της οικογένειας και ποιους επισκεπτόμαστε στις διακοπές. Επανεξετάστε τους κοινωνικούς δεσμούς έξω από τον δεσμό του ζευγαριού, τους δεσμούς αίματος, τους νομικούς δεσμούς.

Φτιάξε αυτόνομους φεμινιστικούς χώρους όπου οι γυναίκες παράγουν τη δική τους πράξη και λόγο. Εξορίστε τη μεσολάβηση των σχέσεων μεταξύ γυναικών από τους άντρες. Αποτρέψτε μια και μόνη σχέση να αλλοτριωθεί από τις διαδικασίες που συνεισφέρουν στην απελευθέρωση και την κατάργηση του καπιταλισμού και της πατριαρχίας. Μην αφήσετε κανέναν μεμονωμένο δεσμό να σταθεί στον δρόμο της φιλίας, της οργάνωσης και της ανάπτυξης των ταξικών συμφερόντων.

Κάνε κατανοητή τη κίνηση της ιστορίας και το επαναστατικό πράττειν ως τη μόνη δυνατή ερωτική ιστορία.

Δεν θρηνούμε την αποσύνθεση της μορφής-ζευγάρι. Θέλουμε να τη σκεφτόμαστε ως ευλογία, ως δώρο από το μέλλον. Θεωρούμε την κατάργηση του γκόμενου και του συζύγου ως τμήμα του ιστορικού κινήματος που θα υπερβεί τον καπιταλισμό και την πατριαρχία. Όπως έχει γράψει η συντρόφισσα Ντομινίκ Καραμαζώφ, ο αστερισμός των κοινωνικών σχέσεων μετά τον καπιταλισμό θα πάρει έναν δραστικά διαφορετικό χαρακτήρα: «Καθώς ο κομμουνισμός γενικεύει την ελεύθερη πρόσβαση στα αγαθά, και μεταξύ άλλων μετασχηματίζει κι αυξάνει τον διαθέσιμο για ζωή χώρο, καταστρέφει τα θεμέλια και την οικονομική λειτουργία της οικογένειας. Επίσης, καθώς αποτελεί την πραγματοποίηση της ανθρώπινης κοινότητας, καταστρέφει την ανάγκη για εύρεση ενός καταφυγίου εντός εκείνης της κοινότητας»[8]. Ως ιστορικώς οριοθετημένη σχέση, οι εσωτερικές αντιφάσεις της μορφής-ζευγάρι μια μέρα θα φτάσουν στην κατάληξή τους, κι ο έρωτας δεν θα γνωρίζει πλέον την εδαφικότητα των υποσχέσεων, του φύλου ή του αντικειμένου. Μαζί με τους αγώνες μας στους δρόμους και στα τυπογραφικά πιεστήρια, ανοίγουμε ένα επιπλέον μέτωπο ενάντια στο ζευγάρι. Ο φεμινιστικός αγώνας παραμένει ένας πάντα γοητευτικός ορίζοντας μπροστά μας.

Έζωσα το αγόρι μου με αυτοσχέδια εκρηκτικά και το ανατίναξα. Οι σάρκες του απλώθηκαν παντού. Το ίδιο κι η τρυφερότητά μου. Βαρέθηκα τον έρωτα. Ας ερωτευτούμε την πολιτική.

Σημειώσεις:

1. [Σ.τ.Μ.]: Ως μπουρλέσκ χαρακτηρίζεται ένα καλλιτεχνικό έργο το οποίο αποσκοπεί να προκαλέσει γέλιο είτε παρουσιάζοντας ως καρικατούρες τα υποκείμενά του είτε διακωμωδώντας κάποιο άλλο σοβαρό καλλιτεχνικό έργο. Ο ίδιος ο όρος προέρχεται από την ιταλική λέξη burla που σημαίνει χλευασμός.

2. Valerie Solanas, SCUM Manifesto, εκδόσεις Verso Books, 2004, σελ. 48.

3. [Σ.τ.Μ.]: Στίχοι από το τραγούδι Every Breath You Take των Police. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο ίδιος ο Sting, ο οποίος έγραψε τους στίχους, έχει δηλώσει: «Ξύπνησα στη μέση της νύχτας μ’ αυτή τη φράση [κάθε ανάσα που παίρνεις, κάθε κίνηση που κάνεις] στο κεφάλι μου, έκατσα στο πιάνο κι έγραψα [το τραγούδι] σε μισή ώρα. Η μελωδία είναι γενική, ένα αμάγαλμα από εκατοντάδες άλλες, αλλά οι λέξεις είναι ενδιαφέρουσες. Ακούγεται σαν ένα παρηγορητικό ερωτικό τραγούδι. Εκείνη τη στιγμή δεν συνειδητοποίησα το πόσο σκοτεινό ήταν. Νομίζω ότι σκεφτόμουν [όταν το έγραφα] τον Μεγάλο Αδερφό, την επιτήρηση και τον έλεγχο» και «Νομίζω ότι το τραγούδι είναι πολύ, πολύ σκοτεινό κι άσχημο, και οι άνθρωποι το έχουν στην πραγματικότητα παρερμηνεύσει ως ένα πράο, ερωτικό τραγουδάκι, ενώ είναι περίπου το αντίθετο».

4. Αντονέν Αρτώ, Για να Τελειώνουμε με την Υπόθεση του Θεού, εκδόσεις Αιγόκερως.

5. Valerie Solanas, ό.π., σελ. 72.

6. Γκυ Οκενγκέμ, Οι Αλλοπαρμένοι Κώλοι, εκδόσεις Τοποβόρος.

7. Mario Mieli, Homosexuality and Liberation: Elements of a Gay Critique, εκδόσεις Gay Men’s Press, 1980, σελ. 56.

8. Ντομινίκ Καραμαζώφ, Η Μιζέρια του Φεμινισμού, εκδόσεις Ελεύθερος Τύπος, 1987.


Μια συνέντευξη για την πολυσυντροφικότητα!

Η Λίζα Αστερίου έδωσε συνέντευξη με θέμα την Πολυσυντροφικότητα! Αναδημοσιεύουμε το σχετικό άρθρο από το ιστολόγιο: https://polysyntrofikotita.wordpress.com

imagesEZLNRJMH

Με μεγάλη χαρά σας παρουσιάζω τη συνέντευξη που έδωσα στη δημοσιογράφο Μαρία Παππά, η οποία δημοσιεύτηκε στη Lifo. Όταν μια εφημερίδα με μεγάλη αναγνωσιμότητα καταπιάνεται με το θέμα της πολυσυντροφικότητας, αυτό είναι σημείο των καιρών: δείχνει ότι όλο και περισσότεροι άνθρωποι ενδιαφέρονται να ενημερωθούν για τις ανοιχτές σχέσεις – κάτι που ούτε θα το φανταζόμαστε σε άλλες εποχές. Η επανάσταση στον έρωτα έχει ήδη ξεκινήσει! 🙂

 

 

Δύο, τρεις ή και περισσότεροι σε μια σχέση

Μια συζήτηση για την πολυσυντροφικότητα

Οι ρίζες του ρεύματος των πολυσυντροφικών στο εξωτερικό βρίσκονται στις δεκαετίες του ’60 και του ’70. Πρόσφατα, όμως, η ομάδα «Ανοιχτές Σχέσεις» άρχισε να διοργανώνει πιο ανοιχτές συναντήσεις για άτομα που ενδιαφέρονται να μάθουν τα πάντα για τον όρο «polyamory», δηλαδή το να θέλει κανείς να έχει περισσότερες από μία ερωτικές σχέσεις, βασισμένες στην ειλικρίνεια και στη συναίνεση.

«Μπορεί να υπάρχουν μέχρι και ασέξουαλ άτομα ή μπορεί να υπάρχει και ομαδικό σεξ» λέει η Λίζα Αστερίου, δημιουργός της ομάδας και ακτιβίστρια σχετικά με θέματα σεξουαλικότητας. «Τίποτα δεν είναι υποχρεωτικό. Το βασικό πρόβλημα ήταν ότι κάποιοι άνθρωποι, όταν ακούνε τον όρο «ανοιχτές σχέσεις», πιστεύουν ότι θα βρουν εύκολες γκόμενες, και έτσι υπήρχε πολλή σεξουαλική παρενόχληση στο facebook – πλέον έχουμε βάλει κανόνες. Η σελίδα είναι ανοιχτή, αλλά υπάρχει και μια κλειστή ομάδα από 1.000 άτομα περίπου. Επίσης, οι συναντήσεις της ομάδας δεν ανακοινώνονται ανοιχτά, εκτός από κάποιες εξαιρέσεις.

Γι’ αυτόν το λόγο, αυτό που κάνουμε δεν έχει ακουστεί πολύ. Είναι μια αναγκαστική επιλογή. Κάνουμε μηνιαίες συναντήσεις, βιωματικά εργαστήρια, συζητήσεις, προβολές ταινιών γύρω από το θέμα της πολυσυντροφικότητας και των ανοιχτών σχέσεων. Οι συναντήσεις μας, επειδή γίνονται σε κλειστό κύκλο, μαζεύουν γύρω στα 15 με 20 άτομα. Για να είμαι ειλικρινής, όμως, δεν θέλουμε να γίνει κάτι μαζικό. Είναι καλύτερο να έρχονται λιγότερα άτομα για να γίνεται μια συζήτηση ουσιαστική, να μπορούμε να μοιραστούμε πράγματα και να μιλήσουμε για τον εαυτό μας και τις εμπειρίες μας. Στόχος δεν είναι να μαζέψουμε πλήθος αλλά να έχουμε ποιότητα, όχι ποσότητα. Έρχονται πολλά νέα παιδιά στις συναντήσεις, φοιτητές, φοιτήτριες, έρχονται όμως και άτομα 60 ετών».

Όμως, τι ακριβώς είναι η πολυσυντροφικότητα και πώς είναι μια σχέση με περισσότερους από δύο ανθρώπους; «Τυπική σχέση δεν υπάρχει» λέει η Λίζα. «Υπάρχει μεγάλη πολυμορφία, από το πιο χαλαρό μέχρι σχέσεις συμβίωσης. Σίγουρα υπάρχει ζήλια, όπως σε όλες τις σχέσεις. Πιστεύουμε, όμως, ότι η ζήλια, σε μεγάλο βαθμό, είναι ένα φαινόμενο που καλλιεργείται κοινωνικά. Σε άλλες μορφές πολιτισμών, από τα αρχαία χρόνια, οι σχέσεις είναι πολύ πιο ελεύθερες. (…)»

Διαβάστε ολόκληρη τη συνέντευξη εδώ: http://www.lifo.gr/articles/greece_articles/90373

Η Λίζα Αστερίου σπούδασε ψυχολογία και φιλολογία. Δραστηριοποιείται στην αντικαπιταλιστική αριστερά, καθώς και στο αντιρατσιστικό-αντιφασιστικό και το πολύχρωμο κίνημα. Συντονίζει την ομάδα «Ανοιχτές Σχέσεις» και αρθρογραφεί. Το δοκίμιό της «Θέλει αρετή και τόλμη η ελευθερία» περιλαμβάνεται στο συλλογικό βιβλίο Δώδεκα Ερωτικές Διαδρομές. Μπορείτε να διαβάσετε εδώ το διήγημά της «Το κόκκινο φουλάρι».